WIELCY KRESOWIACY - ANTONI CWOJDZIŃSKI
9 PAŹDZIERNIKA 1896 W BRZEŻANACH URODZIŁ SIĘ ANTONI CWOJDZIŃSKI – POLSKI KOMEDIOPISARZ, AKTOR, SCENARZYSTA I REŻYSER TEATRALNY.
Człowiek wielu talentów, który potrafił połączyć świat nauki teatrem. W jego sztukach wiedza spotykała się z humorem, a poważne zagadnienia stawały się bliskie zwykłemu człowiekowi. Miał dar dostrzegania niezwykłości w codziennym życiu i ukazywania ludzkich słabości z życzliwym uśmiechem. Był patriotą, który nawet z dala od ojczyzny współtworzył polski teatr i pielęgnował jego tradycję.
Był synem Tadeusza Cwojdzińskiego – nauczyciel gimnazjalnego i Stanisławy Cwojdzińskiej z domu Wojciechowska. Studiował matematykę, fizykę i chemię na uniwersytetach we Lwowie, Krakowie i Warszawie. Pracował w katedrze fizyki na UW jako asystent prof. Czesława Białobrzeskiego.
Około 1923 roku ożenił się z śpiewaczka i pianistką Maria Geiger. Po czterech latach małżeństwo się rozstało. W międzyczasie Cwojdziński w latach 1923–1924 uczył fizyki w Państwowym Gimnazjum im. Stefana Batorego w Warszawie. Był słuchaczem Instytutu Reduty w Warszawie, później jej aktorem. Z Redutą, występował w rożnych miastach m. in. Wilnie. Grał Rycerza Czarnego i Księdza "Weselu". W 1936 roku ukończył reżyserię pod kierunkiem Leona Schillera w Państwowym Instytucie Sztuki Teatralnej w Warszawie. Do wojny występował w teatrach: w Łodzi, Katowicach, Grudziądzu, Lwowie, Warszawie. W czerwcu 1932, po podpisaniu wraz z L. Schillerem i grupą artystów pacyfistycznej odezwy, pomówiony o współpracę z komunistami, był zatrzymany przez policję i na krótko zawieszony w prawach członka ZASP-u. Jako reżyser pracował w Teatrze Wielkim we Lwowie i Teatrze Narodowym i Nowym w Warszawie.
W 1938 roku ożenił się z aktorka teatralną Teodozją Bohdańską z domu Kopczewska. W 1940 r., uchodząc przed aresztowaniem, przedostał się do Francji, a stąd do Anglii. W Londynie był m.in. instruktorem behawioryzmu oraz sztuki aktorskiej podczas zorganizowanego przez płk. dypl. Stefana Mayera Oficerskiego Kursu Doskonalącego Administracji Wojskowej (kamuflaż polskiej szkoły wywiadu) w Glasgow, gdzie szkolił cichociemnych - przyszłych oficerów wywiadu Armii Krajowej.
W 1941 roku wraz z żoną wyjechał do USA. Mieszkał najpierw w Detroit, a od 1957 r. w Chicago.
W 1961 r. przeniósł się do Londynu. Jego synem był Andrzej Cwojdzińskznany polski kompozytor i dyrygent.
Antoni Cwojdziński zmarł 7 sierpnia 1972 w Londynie.
Antoni Cwojdziński, fot źródło https://www.filmweb.pl
