WIELCY KRESOWIACY - ANTONI GOŁUBIEW

Można powiedzieć pisarz, który powieściami przybliżył historię Polski. Wśród wielu jego dzieł, sześciotomowa powieść historyczna „Bolesław Chrobry”, opowiadająca o narodzinach Polski stała się przygodą dla wielu czytelników. Często nazywany był pisarzem katolickim

Antoni Gołubiew, pseudonimy: Goa, Jan Karol Wayda, Jerzy Cichocki urodził się 25 lutego 1907 w Wilnie. Był synem Antoniego, inżyniera i Marii z domu Rzążewska. Jego ojciec był prawosławnym Rosjaninem, a matka katoliczką.

Po ukończeniu Gimnazjum im. Króla Zygmunta Augusta w Wilnie i podjął studia na Uniwersytecie Wileńskim. Mając 18 lat, zadebiutował opowiadaniem wydrukowanym w szkolnym pisemku „Hejnał”. Na studiach poznał Janinę Oświęcimską, z którą ożenił się w 1933 roku. Gołubiewowie zamieszkali w Drui nad Dźwiną. Tu podjęli pracę w gimnazjum Ojców Marianów. Antoni uczył historii, natomiast Janina rysunków i gimnastyki dla dziewcząt. Wkrótce przyszedł na świat syn Antoni Augustyn. Niestety chłopiec po kilku miesiącach zmarł na wadę serca. Gołubiew był związany z Stowarzyszeniem Katolickiej Młodzieży Akademickiej „Odrodzenie”. Współtworzył grupę literacką „Żagary”, która powstała w 1931 roku w Wilnie. Współpracował m. in. z Czesławem Miłoszem. Był też jednym z założycieli dwutygodnika „Pax”. W 1935 roku Gołubiewom urodziła się córka Maria. Małżonkowie wyjechali do Wilna. Janina uczyła rysunku i robót ręcznych w gimnazjum sióstr benedyktynek. Antoni uczył historii w gimnazjum ojców jezuitów oraz w gimnazjum im. Zygmunta Augusta. Był dziennikarzem w „Kurierze Wileńskim”, współpracował też z rozgłośnią wileńską Polskiego Radia. W roku 1938 przyszedł na świat syn Stanisław. Kiedy w 1939 roku do Wilna wkroczyli Sowieci, małżonkowie wyjechali do Rygi, zostawiając dzieci w Wilnie. Wkrótce Janina wyjechała po dzieci, z którymi przez Oszmianę, a następnie Wilno dotarła do majątku siostry w Kunach niedaleko Wilna. Tu z Łotwy dojechał Antoni. Po wybuchu wojny niemiecko-sowieckiej Gołubiewowie przeprowadzili się do Ukropiszek na Oszmiańczyznę do rodzinnego dworu Janiny. Dwór stał się bazą konspiracyjną, był schronieniem dla żołnierzy podziemia. Antoni angażował się w działalność konspiracyjną. W roku 1942 urodziła się córka Anna Hanna. Wkroczenie Sowietów zmusiła Gołubiewów do kolejnej ucieczki. Jesienią 1945 roku wyjechali do nowej Polski. Zamieszkali w Łodzi, a następnie udali się do Krakowa. Antoni był członkiem redakcji „Tygodnika Powszechnego”. Pisał do „Znaku” i „Odry”. W 1949 roku urodził się najmłodszy syn Wojciech. Pisarz angażował się w sprawy publiczne. Był krytyczny do władz. Często spotykał się z prymasem Wyszyńskim. Przyjaźnił się z kardynałem Wojtyłą. Kiedy na Mazurach utonął syn Antoniego Stanisław, kardynał wracając z Rzymu, prosto z lotniska przyjechał do domu Gołubiewów. Podczas podróży Jana Pawła II do Polski w 1979 roku miało dojąć do spotkania przyjaciół. Przeszkodził temu atak serca pisarza.

Antoni Gołubiew zmarł w Krakowie 27 czerwca 1979 roku. Spoczywa obok zony na krakowskim cmentarzu na Salwatorze.

Antoni Gołubiew (1907-1979), fot: A. Bujak, domena publiczna, wikipedia

Zdjęcie ślubne Janki z Oświecimskich i Antoniego Gołubiewa, Oszmiana, 3 lipca 1933 r., fot. zbiory Marii Łotysz